Een droombaan voor Woordvoerder van het Jaar
'Er is altijd wel een discussie over iets wat we doen of veranderen'
Kortgeleden vond de uitreiking van de Dutch PR Awards plaats. Een moment waarop mensen en bedrijven uit ons vakgebied de erkenning krijgen die ze verdienen. Een plek waar goede communicatie terecht wordt gevierd.
Een van de winnaars was Steven van Gils. Hij sleepte de award voor Woordvoerder van het Jaar in de wacht. De organisatie waarvoor Steven werkt, kent vrijwel iedereen en roept bij menigeen ook wel iets op. We hebben het namelijk over de Efteling.
De carrière van Steven lijkt zelf ook wel een beetje op een droomvlucht. Van medewerker in het centraal magazijn naar Woordvoerder van het Jaar. Dat is nog eens een mooie reis binnen een organisatie waar verhalen en beleving centraal staan. In dit interview vliegen we langs onderwerpen als rust bewaren in roerige tijden, de relatie met journalisten en het gedachtegoed van de grondleggers.
Van magazijn naar communicatie
"Ik werk inmiddels ruim twintig jaar voor de Efteling. Ooit ben ik begonnen als vakantie- en weekendkracht in het Centraal Magazijn. Samen met collega's zorgde ik ervoor dat het park werd bevoorraad met souvenirs, drank en eigenlijk alles wat er maar nodig was. Het was heel allround werk en ik kwam op veel plekken."
Een carrière in de communicatie lag toen nog niet direct in het verschiet. Steven volgde een mbo-opleiding Onderwijsassistent en wilde eigenlijk het onderwijs in. "Ik wilde naar de pabo en leraar worden, maar tijdens mijn studie kwam ik erachter dat dit toch niet helemaal mijn richting was. Ik ben toen vast bij de Efteling gaan werken, aanvankelijk voor een jaartje. Dat werden er uiteindelijk heel wat meer."
Via verschillende afdelingen kwam hij zo'n tien jaar geleden officieel bij communicatie terecht. Het begeleiden van televisieopnamen in het park deed hij daarvoor al als nevenfunctie. Bij communicatie ging hij zich onder meer bezighouden met de voorbereiding van opnamen en persmomenten. In de jaren daarna kwamen daar steeds meer verantwoordelijkheden bij, waaronder de woordvoering.

De juiste kansen pakken
"Er zijn intern wel mensen geweest die mij in die richting hebben getriggerd. Ik kreeg kansen om met gastcommunicatie bezig te zijn, cameraploegen te begeleiden en het communicatievak beter te leren kennen. Toen er uiteindelijk een plek vrijkwam op de afdeling communicatie, kreeg ik de vraag of ik die rol wilde vervullen."
Een formele communicatieopleiding heeft Steven nooit gevolgd. In het begin maakte hij zich daar nog wel druk om. "Ik dacht dat ik er een opleiding naast moest doen, omdat ik mijn papiertje wilde hebben en serieus genomen wilde worden. Als ik daar nu op terugkijk, denk ik: waar maakte ik me druk om? Ik heb ontzettend veel geleerd door het gewoon te doen en met ervaren collega's samen te werken."
Inmiddels is hij zo'n vijf jaar de vaste woordvoerder van de Efteling. "Dat had je me vijf jaar daarvoor moeten vertellen. Dan had ik echt niet geloofd dat ik die rol zou krijgen."
Rust bewaren als iedereen een mening heeft
De Efteling is een merk waar vrijwel iedereen een gevoel bij heeft. En daarmee ook een organisatie waar mensen graag hun mening over geven. Dat is volgens Steven precies wat het werk uitdagend maakt.
"De jury benoemde dat ook. Iedereen kent de Efteling en voelt zich er eigenlijk een beetje eigenaar van. Er is altijd wel een discussie over iets wat we doen of veranderen. Denk aan attracties, stereotyperingen of bijvoorbeeld vegan eten. Dan is het belangrijk dat je rustig blijft en duidelijk je boodschap vertelt, zonder mee te gaan in alle discussies die ontstaan."
Die rust is volgens Steven ook een eigenschap die bij hem past. "Ik laat me niet snel gek maken en kan goed schakelen als ik onverwacht iets voor mijn kiezen krijg. Juist in crisissituaties ga ik goed op die druk. Dan kan ik mijn werk extra goed doen."
Een goede woordvoerder moet volgens hem bovendien dicht bij zichzelf blijven. "Voor sommige organisaties werkt een heel zakelijke woordvoerder prima. Bij de Efteling past het juist om een beetje los te zijn en af en toe een grapje te maken. We hebben een merk en een beleving waarbij je, als dat passend is, best een knipoog kunt gebruiken."
Journalisten zijn geen tegenstanders
Ook de relatie met journalisten speelt daarin een belangrijke rol. Steven investeert bewust in persoonlijk contact. "Ik vind het prettig om journalisten dichtbij me te houden. Dat betekent niet dat we beste vrienden moeten worden, maar regelmatig samen een kop koffie drinken helpt wel om de relatie goed te houden. Je hebt natuurlijk andere belangen, maar ik begrijp de rol van een journalist heel goed."
Zijn voorbereiding houdt hij overigens bewust enigszins flexibel. "Ik bereid interviews voor, maar niet tot in de treure. Soms ga ik er een beetje met de bluf in: ik red mezelf er wel uit. Dat helpt me om persoonlijk te blijven en niet met een overduidelijk ingestudeerd praatje te komen."
De Efteling blijft in beweging
Ook op communicatiegebied verandert er veel. Zo gebruikt Steven AI als hulpmiddel bij het samenvatten en controleren van teksten en oefent hij ermee voor interviews. "Ik vind het een fijne tool om te assisteren, maar ik wil zelf de controle houden. Ik ga geen boodschappen versturen die volledig met AI zijn gemaakt. Het blijft foutgevoelig, dus je moet er echt bovenop zitten."
Die combinatie van vernieuwing en authenticiteit ziet hij ook terug in de toekomst van de Efteling. Nieuwe technologie kan de beleving versterken, maar de menselijke creativiteit blijft leidend. "Onze ontwerpers zijn uiteindelijk verantwoordelijk voor het product. Het moet wel de authenticiteit van de Efteling blijven ademen."
Daarbij blijft het gedachtegoed van grondleggers Anton Pieck en Peter Reijnders een belangrijke inspiratiebron. "De Efteling is geen museum. We willen niet jarenlang hetzelfde blijven doen. We experimenteren met nieuwe technieken, net zoals Peter Reijnders vroeger deed. Alleen zijn de mogelijkheden nu natuurlijk veel groter. Het creatieve gedachtegoed van Anton Pieck en het technische pionieren van Peter Reijnders zitten nog altijd in ons DNA."

Een prijs om trots op te zijn
Dat Steven tussen vijf genomineerden uiteindelijk de award won, kwam voor hem als een verrassing. "Er zaten grote bedrijven en merken tussen en mensen die ook vaak met heel gevoelige en moeilijke thema's te maken hebben. Ik had de nominatie al als een eer beschouwd. Toen mijn naam werd genoemd, gaf dat echt een kick. Ik voelde me enorm vereerd en trots. Zeker met mijn achtergrond, zonder communicatieopleiding, waarbij ik het vak vooral in de praktijk heb geleerd."
Een andere winnaar die hem tijdens de avond bijbleef, was Rosalie van Wibra, die de titel PR Talent won. "Ik vond haar verhaal sterk en herkende iets in de manier waarop ze vertelde over de verandering van Wibra. Een winkel waar je vroeger misschien niet zo snel naartoe ging, maar die inmiddels ontzettend populair is. Haar enthousiasme op het podium was aanstekelijk."
En zo gaat Steven na ruim twintig jaar Efteling voorlopig gewoon verder op zijn eigen droomvlucht. Dit keer met een award op zak. Van het Centraal Magazijn naar Woordvoerder van het Jaar: soms loopt een carrière toch net even anders dan je vooraf had bedacht, het is net een sprookje.